Kimya
Maddelerin yapısı, özellikleri ve dönüşümlerini inceleyen temel bilim dalı
Kimya Farkları
Yapısı, ölçüm süresinden hızlı biçimde sürekli yer değiştiren moleküldür; nükleer manyetik rezonansta tek bir ortalama sinyal görünür. İLE Yapısı sabit kalan, ligandları yer değiştirmeyen moleküldür; her konum ayrı sinyal verir. Sıcaklık düşürülerek ilki ikinciye çevrilebilir.
Enerjinin, elektrot maddesinde gerçek bir redoks tepkimesiyle depolanmasıdır; kapasitesi yüksektir ama şarj yavaştır ve ömrü sınırlıdır. İLE Enerjinin, yalnızca elektrot yüzeyinde iyon biriktirilerek, tepkime olmadan depolanmasıdır; çok hızlı şarj olur ve milyonlarca çevrim dayanır ama kapasitesi düşüktür.
Yaklaşık 6,02×10²³ taneciği bir arada saymaya yarayan madde miktarı birimidir; bir sayma birimidir. İLE Bir molekülün, kendisini oluşturan atomların kütlelerinin toplamıdır; bir gram cinsinden ağırlıktır. İlki kaç tane, ikincisi ne kadar ağır sorusunu yanıtlar; bir molün gram cinsinden kütlesi ikinciye eşittir.
Geçiş metalleri arası çoklu bağlar.
Bir kuaterner amonyum tuzunun ısıyla ayrılıp alken vermesidir; hacimli olduğundan en az engelli, en az yer değiştirmiş alken baskın gelir. İLE Bir amin oksitin ısıyla, dış baz gerekmeden, iç bir halka üzerinden ayrılıp alken vermesidir; aynı yüzden (syn) yürür. İkisi de az yer değiştirmiş alkeni yeğler; farkları mekanizmalarıdır.
Uyarılmış molekülün, spin değiştirmeden hemen ışık salıp temel hâle dönmesidir; ışık kesilince parıltı anında söner. İLE Molekülün önce spin değiştirip üçlü hâle geçmesi, oradan yavaşça ışık salmasıdır; ışık kesildikten sonra da parıldar.
Atom nötr, iyon yüklü, izotop ise farklı nötron sayılı aynı elementtir.
Bir çekirdeğin, başka bir malzemeden ince bir kabukla kaplandığı nanotanecikdir; çekirdek ile kabuk kendi özelliklerini korur, kabuk çekirdeği korur ya da işlevlendirir. İLE İki metalin, tanecik boyunca atomik düzeyde karıştığı nanotanecikdir; tek bir ortak özellik ortaya çıkar. İlkinde ayrı katmanlar, ikincisinde karışım vardır.
İlaç adaylarını, hesaplamalı yöntemlerle (yerleştirme, benzetim, öğrenme) tarayıp tasarlama yaklaşımıdır; hızlı ve ucuzdur ama doğrulama gerektirir. İLE Adayları yalnızca deneyle, sentezleyip test ederek bulma yaklaşımıdır; kesindir ama yavaş ve pahalıdır.
Metal iyonunun, ligand parçalarını çevresinde doğru dizip halka kapanmasını yönlendirmesidir; verimi çok yükseltir. İLE Çok dişli bir ligandın, tek dişlilere göre olağandışı kararlı kompleks vermesidir; entropi kazancından doğar. İlki sentezi kolaylaştırır, ikincisi ürünü kararlı kılar.
Osmotik basınç yarı geçirgen zar, buhar basıncı çözelti yüzeyi
Var olan bir enantiyomer karışımından, iki bileşeni birbirinden ayırma işlemidir; en çok yarısı elde edilir. İLE İki enantiyomeri eşit oranda üreten, seçiciliği olmayan sentezdir. İlki ayırır, ikincisi karışık üretir; asimetrik sentez ise doğrudan tek enantiyomeri verir.
Bir maddenin, elektrik akımıyla uyarılıp ışık salmasıdır; ekran teknolojisinin temelidir. İLE Molekülün, ışıkla uyarılıp spin değiştirerek yavaşça ışık salmasıdır; ışık kesildikten sonra da parıldar. İlki elektrikle, ikincisi ışıkla uyarılır.
Doğal yağ ya da yağ asitlerinin bazla tepkimesinden (sabunlaşma) elde edilir; sert suda kalsiyum ve magnezyumla çökelek verip etkisini yitirir, biyolojik olarak kolay bozunur. İLE Petrol kökenli, yapay olarak sentezlenen temizleyicidir; sert suda çökelmez, bu yüzden her suda etkilidir ama doğada daha zor bozunur. İkisi de bir ucu suyu, öteki ucu yağı seven moleküllerdir.
Gravimetri kütle ölçümü İLE titrimetri hacim ölçümü.
Örneği bir matris içinde lazerle iyonlaştıran yöntemdir; büyük ve kırılgan molekülleri (protein, polimer) parçalamadan iyonlaştırır. İLE Örneği bir çözeltiden elektrik alanıyla püskürterek iyonlaştıran yöntemdir; sıvı kromatografiye doğrudan bağlanabilir ve çok yüklü iyonlar verir.
Yüklü taneciklerin, ince bir kılcal boruda elektrik alanı altında farklı hızlarda göçmesiyle ayrılmasıdır; çok az örnek yeter ve otomasyona uygundur. İLE Aynı ayırmanın, jel bir ortamda yapılmasıdır; protein ve nükleik asitlerde standarttır ama elle yürütülür ve yavaştır.
Aranan maddeyi, gözenekli bir katı dolguda tutup sonra uygun çözücüyle geri alma yöntemidir; az çözücü harcar ve otomasyona uygundur. İLE Maddeyi, karışmayan iki sıvı arasındaki dağılımından yararlanarak ayırma yöntemidir; klasiktir ama çok çözücü harcar ve emülsiyon sorunu çıkarır.
Kodon mRNA 3 baz İLE antikodon tRNA komplemente.
Genin hemen başında yer alan, RNA polimerazın bağlanıp okumayı başlattığı DNA dizisidir; konumu sabittir. İLE Genden çok uzakta bile olabilen, DNA'nın kıvrılmasıyla başlatıcıya yaklaşıp okumayı güçlendiren düzenleyici dizidir; konumu ve yönü değişebilir. İlki başlatır, ikincisi hızlandırır.
