Kimya

Bir ligandın, karşısındaki (trans) ligandın yerinden ayrılmasını hızlandırmasıdır; kinetik bir etkidir ve sentezde hangi ürünün oluşacağını belirler. İLE Aynı ligandın, karşısındaki bağın uzunluğunu ve gücünü değiştirmesidir; termodinamik ve yapısal bir etkidir. İlki hızı, ikincisi bağın kendisini etkiler.

Bir aldehit ya da ketonun bir aminle su vererek birleşmesinden oluşan imin liganddır; azot üzerinden metale bağlanır, sentezi kolaydır. İLE Klasik amonyak ve su gibi basit ligandlarla kurulan koordinasyon bileşiğidir. İlki tasarlanabilir ve ayarlanabilir, ikincisi klasik ve basittir.

Beş koordinasyonlu bir yapının, eksenel ile ekvatoral ligandların çift çift yer değiştirmesiyle kendi içinde dönüşmesidir; en yaygın akışkanlık mekanizmasıdır. İLE Aynı yer değiştirmenin, ligandların turnike gibi dönerek gerçekleştiği alternatif mekanizmadır. İkisi de beş koordinasyonlu molekülleri akışkan kılar; farkları hareketin geometrisidir.

Bir moleküle, ATP'den fosfat grubu ekleyen enzimdir; genellikle hedefini etkinleştirir ya da kapatır, hücre içi sinyalin anahtarıdır. İLE Aynı fosfat grubunu geri koparan enzimdir. İkisi birlikte, tersinir bir açma-kapama düğmesi kurar.

Çift bağın açılmasıyla monomerlerin, yan ürün vermeden art arda eklenmesidir; polimerin formülü monomerinkinin katıdır. İLE Monomerlerin, su gibi küçük bir molekül kopararak birleşmesidir; polimerin kütlesi, monomerlerin toplamından bu molekül kadar azdır.

Zincirler arasına girip onların birbiri üzerinde kaymasını kolaylaştıran, camsı geçiş sıcaklığını düşürüp polimeri yumuşatan katkıdır. İLE Hacmi ve dayanımı artırmak, maliyeti düşürmek için eklenen inert katı katkıdır; genellikle sertleştirir. İlki yumuşatır, ikincisi doldurur ve sertleştirir.

Polimerde, çatlaktan önce oluşan, incecik liflerle köprülenmiş mikro boşluk bölgesidir; enerji soğurur ve malzemeyi beyazlatır. İLE Malzemenin, hacmi değişmeden kayarak kalıcı biçim değiştirmesidir; daha sünek bir tepkidir. İlki boşluk açarak, ikincisi kayarak enerji soğurur.

Aynı molekülün iki alkenini, metatez katalizörüyle birleştirip halka kapatmadır; her boyutta halka kurar ve etilen açığa çıkar. İLE Halkanın, başka herhangi bir yolla (yer değiştirme, katılma) kapatılmasıdır. İlki metateze özgü, ikincisi genel bir sınıftır.

Katalizörün, bir destek üzerine tek tek yalıtılmış atomlar hâlinde dağıtıldığı katalizdir; her atom etkindir, bu yüzden metal kullanımı en verimlidir. İLE Katalizörün, birkaç ile birkaç yüz atomdan oluşan kümeler hâlinde olduğu katalizdir; atomlar arası işbirliği gerektiren tepkimelerde üstündür.

Bir yüzey etkin maddenin, su seven ve yağ seven kısımlarının dengesini bir sayıyla veren ölçüttür; hangi tür emülsiyonu kuracağını öngörür. İLE Molekülün geometrisini, kuyruk hacmi ile baş alanının oranı olarak veren ölçüttür; hangi yapıyı (misel, çift katman) kuracağını öngörür. İlki kimyasal denge, ikincisi geometri üzerinden öngörür.

Bir elektrot tepkimesini, denge potansiyelinin ötesinde sürmek için fazladan uygulanması gereken gerilimdir; tepkimenin yavaşlığından doğan kayıptır. İLE Akım sıfırken, tepkimenin ileri ve geri hızlarının eşitlendiği potansiyeldir; termodinamiğin dayattığı en düşük gerilimdir. İkincisi kuramsal alt sınır, ilki gerçekte ödenen fazladır.

İki bileşiğin, gruplarını karşılıklı değiş tokuş ettiği tepkimedir; çift bağların uçları yer değiştirir. İLE Bir nükleofilin, ayrılan grubun arkasından saldırıp tek basamakta yer değiştirdiği tepkimedir. İlki karşılıklı değiş tokuş, ikincisi tek yönlü yer değiştirmedir.

Konuk molekülü, kovalent olmayan etkileşimlerle kendi boşluğuna alan konak komplekstir; konak molekülün kendisinde gerçek bir boşluk vardır. İLE Konuk molekülün, konak kristal örgüsünün oluşturduğu boşluklara hapsolduğu yapıdır; boşluk tek bir molekülün değil, örgünün ürünüdür. İlkinde molekül, ikincisinde kristal tutar.

Belirli bir iyonu seçici olarak bağlayıp zardan taşıyan küçük moleküldür. İLE Aynı işi gören, polimer ya da protein yapılı büyük taşıyıcıdır. İkisi de iyon taşır; farkları boyutları ve yapılarıdır.

Bir boronik asit ile aril halojenürün paladyum katalizinde eşleşmesidir; boron reaktifi kararlı ve zararsızdır, bu yüzden en yaygın çapraz eşleşmedir. İLE Bir alkenin, aril halojenürle paladyum katalizinde doğrudan eşleşmesidir; organometalik reaktif gerektirmez. İlki iki hazır parçayı birleştirir, ikincisi doğrudan alkene bağlar.

İdeal gaz PV=nRT İLE gerçek gaz Van der Waals denklemi

Van"t Hoff K(T) nicel, Le Chatelier nitel tahmin.

Bir maddenin çözeltideki etkin derişimidir; iyonlar arası etkileşimler yüzünden gerçek derişimden sapar, denge hesaplarında kullanılması gereken budur. İLE Birim hacimde bulunan gerçek madde miktarıdır. Seyreltik çözeltilerde ikisi hemen hemen eşittir; derişik olanlarda ayrışır.

Çekirdek spinlerinin manyetik alandaki rezonansını ölçer; molekülün iskeletini verir ve her moleküle uygulanabilir. İLE Eşleşmemiş elektronların spin rezonansını ölçer; yalnızca radikallerde ve bazı geçiş metali komplekslerinde uygulanabilir.

Temel madde türleri.