Biyoloji
Canlıları ve yaşam süreçlerini inceleyen temel bilim dalı
Biyoloji Farkları
Az bireyin yeni yer açıp koloni kurmasıyla çeşitliliğin daralmasıdır. İLE Nüfusun geçici ani azalmasıyla çeşitliliğin daralmasıdır. İkisi de çeşitlilik kaybıdır; biri göçle, öteki nüfus çöküşüyle olur.
Farklı atalardan gelenleri bir araya koyan yapay gruptur. İLE Bir atadan gelen tüm torunları kapsayan tam doğal gruptur. İlki yapay ve yanlış, ikincisi doğal ve eksiksizdir.
Sonradan ortaya çıkmış, türemiş yeni karakterdir. İLE Atadan kalma, eski karakterdir. İlki yeni ve türemiş, ikincisi eski ve atasaldır.
Bir bireyin, geni değişmeden çevreye göre farklı özellikler gösterebilmesidir; anlık ve geri dönüşlüdür. İLE Kuşaklar boyunca genetik değişimle kalıcı uyum sağlamadır. İlki bireysel ve esnek, ikincisi kalıtsal ve kalıcıdır.
Topluluklar arasında genlerin göçle karışmasıdır. İLE Topluluğun ani küçülmesiyle çeşitliliğin daralmasıdır. İlki çeşitliliği artırır, ikincisi azaltır.
Mutasyon birikim hızından geçen zamanı okuyan yöntemdir. İLE Bu saati, fosil yaşlarıyla gerçek zamana ayarlama işlemidir. İkincisi, ilkini gerçek tarihe bağlar.
Kök gözelerden üç boyutlu, organ benzeri minik yapılar üretilen kültürdür; gerçek doku düzenini taklit eder, ilaç ve gelişim çalışmasında değerlidir. İLE Gözelerin bir kap yüzeyinde tek katman hâlinde büyütüldüğü klasik kültürdür; basittir ama doku mimarisini yansıtmaz. İlki üç boyutlu ve gerçekçi, ikincisi iki boyutlu ve basittir.
Bir hastalığın varlığını gösteren ölçülebilir moleküldür. İLE Bir molekülü saptayıp sinyale çeviren aygıttır. İlki gösterge, ikincisi onu ölçen araçtır.
Floresan işaretlemeyle dokuda hedef gösteren yöntemdir. İLE Enzim-renk işaretlemeyle dokuda hedef gösteren yöntemdir. İkisi de dokuda hedef saptar; işaret türü farklıdır.
Çoğu mutasyonun etkisiz olduğunu, evrimi rastlantının sürüklediğini söyleyen kuramdır. İLE Uyumlu değişimleri çevrenin ayıkladığını söyleyen kuramdır. İlki rastlantıyı, ikincisi seçilimi öne alır.
Moleküler profile göre tedavi seçen tıptır. İLE Kanıta dayalı, genel geçerli tedavi uygulayan tıptır. İlki kişiye özgü, ikincisi genel kanıta dayalıdır.
Doğal çevre örneklerinden doğrudan gen okuyup ortamdaki canlıları inceleyen alandır. İLE Laboratuvarda üretilebilen canlıların genlerini inceleyen klasik yaklaşımdır. İlki doğadan doğrudan, ikincisi laboratuvar kültüründen çalışır.
Vücut planını yöneten ana düzenleyici genlerdir. İLE Bu genlerin bozulmasıyla bir organın yanlış yerde oluşmasıdır. İkincisi, ilkinin bozulmasının sonucudur.
Evrimsel değişimi yönlendiren üç seçilim türü.
Evrimsel değişimin hız modelleri.
Bakterilerin, yoğunluklarını kimyasalla algılayıp toplu davranmasıdır. İLE Bakterilerin, kimyasal eğime göre yön değiştirmesidir. İlki yoğunluk algısı, ikincisi kimyasal yönelmedir.
Türlerin evrimsel akrabalık ilişkisidir. İLE Türlerin adlandırılıp gruplandırılmasıdır. İlki akrabalığı, ikincisi sınıflandırmayı ele alır.
Yaşlanma süreçlerini inceleyen alandır. İLE Gelişim süreçlerini inceleyen alandır. İlki yaşlanmayı, ikincisi olgunlaşmayı ele alır.
Metabolizmayı kasıtlı yeniden tasarlayan yaklaşımdır. İLE Gözenin doğal, değiştirilmemiş metabolizmasıdır. İlki tasarlanmış, ikincisi doğaldır.
Uyumlu bireyleri kayıran, yönlü evrim gücüdür. İLE Gen sıklığını rastgele değiştiren, yönsüz güçtür. İlki yönlü ve uyum sağlatan, ikincisi rastgeledir.
