Paralel'lik bulunan FaRkLaR
KARIŞTIRILMAMASI GEREKENLER!!!
(SÜREKLİ AYIRDINDA OLUNMASI GEREKENLER!!!)
itibarı ile 16.175 başlık/FaRk ile birlikte,
16.175 katkı[bilgi/açıklama] yer almaktadır.
Kılavuz içinde sözcük Ara/Bul...
(62/66)
- VAROLUŞ ve/||/<> KARAR ALABİLME
- VAROLUŞ ve/||/<> ÖLÇÜ ve/||/<> FELSEFE ve/||/<> TÜZE ve/||/<> SANAT ve/||/<> SPOR ve/||/<> BÜTÜNLÜK ve/||/<> SUSABİLMEK ve/||/<> YOK/LUK
( Saygı gerek önce
Sonra ölçü
Sonra anlayış gerek
Sonra hak gözetmek
Özen ve duyarlılık gerek
Sürekli hareket gerek
Her an bütünlük
Çoğunlukla susabilmek
Herşeyin ölçütü yok(luk)
[En sonunda, Yaşam ve İnsan/Kişilik] )
( Üzerine düşünülebilecek ve konuşulabilecekler, düşünülmesi ve konuşulması gerekenler/öncelikliler... )
- VAROLUŞ ile/ve/||/<> TARİH
- VAROLUŞUMUZ:
ANLAMLI! ve/||/<> YETERLİ!
( Sadece, varolmamız/varoluşumuz bile, (yeterince) anlamlı ve yeterlidir!
[ Bir miktar fazlası da, -beklenti içine düşmeden!- olabilir elbette! ] )
- VARSAYIM ile/ve/değil/||/<>/< DOLAYIM
- VARSAYIM ile/ve/değil/||/<> KOŞUL
( [not] ASSUMPTION vs./and/||/<>/but/< CONDITION
CONDITION instead of ASSUMPTION )
- VARSAYIM ile/ve/değil/||/<>/< YAKLAŞIM
- VARSIL ile/ve/değil/yerine/||/<> KANAAT SAHİBİ
- VARSILLIK/ZENGİNLİK(") ile/ve/değil/||/<>/> VARLIK/SERVET
( Bağırır. İLE/VE/DEĞİL/||/<>/> Fısıldar. )
- VARSIL/LIK(ZENGİN[Fars. < SENGİN]/LİK) ile/ve/değil/yerine/=/||/<>/></< YOKSUL/LUK(FAKİR/LİK)
( Malı. İLE/VE/DEĞİL/YERİNE/=/||/<>/>< Çenesine vurur. )
( Rezilliğin yardımcısı. İLE/VE/DEĞİL/YERİNE/=/||/<>/>< Erdemin düşmanı. )
( ... İLE/VE/DEĞİL/YERİNE/=/||/<>/>< Suçsuz olmasına karşın, "düzenden"/"erkten" korkan. )
(
)
( Paranın satın alamayacağı bir şeye sahip olana kadar varsıl değilizdir. )
( "Beş parasızmış" gibi yaşadıklarından dolayı. İLE/VE/DEĞİL/YERİNE/=/||/<>/>< "Zenginmiş" gibi yaşadıklarından dolayı. )
( Yoksulluğu över. İLE/VE/NE YAZIK Kİ/DEĞİL/YERİNE/=/||/<>/>< "Varsılları" savunur. )
(
)
- VARSIL/ZENGİN ile/ve/değil/yerine/||/<>/< SAYGIN
( Yüksek bir makamda bulunan namuslu biri, görev süresi sona erdiği zaman, varsıl değil saygın biri olmalıdır. )
- VAR/VARLIK ile/ve/değil/yerine/||/<>/< O
- VARYANS İLE STANDART SAPMA İLE ARALIK ile/||/<> YAYILIM ÖLÇÜLERİ
( Veri dağılım göstergeleri. )
( Formül: σ² = Σ(x-μ)²/n )
- VARYANS[İng. VARIANCE] ile/||/<> STANDART SAPMA[İng. STANDARD DEVIATION]
( Bir listedeki sayıların arasındaki çeşitliliğin ölçüsüdür. Hesaplamak için, öncelikle her sayının, tüm sayıların ortalaması ile arasındaki farkın karesi alınır, bu kareler toplanır ve listedekilerin toplam sayısına bölünür. Bazı teknik sebeplerle, son bölme işlemi, listedekilerin toplam sayısının 1 eksiğine göre de yapılabilir. @@ Bir listedeki sayılar arasındaki çeşitliliği ölçen bir değerdir. Varyansın karekökü olarak bilinir.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- VARYANS ile/||/<> ANALİZİ
( ANOVA (varyans analizi) yöntemi )
( Ronald Fisher tarafından 1918 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1890-1962) (Ülke: İngiltere) (Alan: İstatistik, Genetik) (Önemli katkıları: Wright-Fisher modeli, istatistiksel genetik) )
- VARYANS ile/||/<> STANDART SAPMA
( Varyans karesel sapma İLE standart sapma karekökü )
( Formül: σ² = Σ(x-μ)²/n İLE σ = √(σ²) )
- VARYOLASYON (ÇİN) ile/||/<> AŞILAMA (JENNER)
( Çinliler 10. yüzyılda varyolasyon yaptı İLE Jenner 1796da modern aşıyı geliştirdi. )
( Song Hanedanlığı Hekimleri tarafından 1000 yılında keşfedildi/formüle edildi. )
- VASIF[Ar.] ile/ve/||/<> SIFAT[Ar.]
- VASİYET[Ar.] ile/ve/||/<>/> MİRAS[Ar.]
- VATAN:
MEZAR ve/||/<> İNSAN ve/||/<> DİL ve/||/<> DÜZEN/NİZAM ve/||/<> TARİH ve/||/<> DESTAN/LAR ve/||/<> GAZÂVATNÂME ve/||/<> TÜRKÜ VE AĞIT ve/||/<> NİNE VE NİNNİ ve/||/<> ROMAN ve/||/<> HATIRAT
- VATAN ve/=/||/<> YÂR
- VATANINI SEVMEK ve/||/<> ALLAH'I SEVMEK
- VATANSIZ/LAR ile/ve/||/<> KÂĞITSIZ/LAR
- VATİKAN ile/||/<> MANASTIR
( Katolik Hıristiyan mezhebinin Roma'da bulunan merkezi. Papalık. İLE/||/<> Bazı keşiş ve rahiplerin dünya ile ilgilerini keserek yaşadığı yer. )
- VAY ... ile/||/<>/> BAY ...
- VAZGEÇ! ile/ve/||/<> VAZGEÇME!
( Dünyadan. İLE/VE/||/<> Kendinden! )
- KİŞİ(İNSAN) HAKLARI:
VAZGEÇİLEMEZ ve/||/<> DEVREDİLEMEZ
- VAZGEÇİL(E)MEZLİK ile/ve/değil/yerine/||/<> TARAFTARLIK
- VAZGEÇİLİR/LİK ile/ve/||/<> SAMİMİYET/AÇIKLIK
- VAZGEÇİRMEDE/CAYDIRICILIKTA:
GENEL ÖNLEM ile/ve/||/<> ÖZEL ÖNLEM
- VAZGEÇMEK ile/ve/değil/yerine/||/<> DEĞİŞMEK
- VAZGEÇMEK ile/ve/||/<> GAMBİT[İt. < GAMBETTO: Çelme takma, ayağa takma. < GAMBA: Bacak.]
( ... İLE/VE/||/<> Satrançta, oyuncunun, açılışta ya da süreçte, amaçlı olarak piyon ya da bir ya da birkaç taşından vazgeçmesi. )
(
Satrançtaki Gambit Açılışları
"Gambit" sözcüğü Türkçe'de çoğunlukla gambit olarak bırakılır; teknik bağlamda Açılış fedâsı da kullanılabilir.
| İngilizce | Türkçe | Açıklama |
|---|---|---|
| Queen's Gambit | Vezir Gambiti (Vezir Açılış Fedâsı) | Beyaz, d4 ardından c4 sürerek c piyonunu fedâ edip merkezde üstünlük kurmayı hedefler. |
| King's Gambit | Şah Gambiti (Şah Açılış Fedâsı) | Beyaz, e4'ten sonra f4 oynayıp f piyonunu fedâ ederek hızlı gelişim ve saldırı arar. |
| Evans Gambit | Evans Gambiti | İtalyan Açılışı içinde b4 piyon fedâsıyla hızlı taş gelişimi amaçlanır. |
| Danish Gambit | Danimarka Gambiti | Beyaz, birkaç piyonu fedâ ederek çok hızlı gelişim ve açık hatlar elde etmeye çalışır. |
| Benko Gambit (Volga Gambit) | Benko Gambiti (Volga Gambiti) | Siyah, vezir kanadında piyon fedâ eder; uzun vadede açık hatlar ve kaleler için baskı fırsatları doğar. |
| Smith-Morra Gambit | Smith-Morra Gambiti | Sicilya Savunması’na karşı beyaz c3 piyonunu fedâ eder; gelişim temposu kazanmak ister. |
| Scotch Gambit | İskoç Gambiti | İskoç Açılışı içinde piyon fedâsına dayalı keskin bir varyanttır. |
| Latvian Gambit | Letonya Gambiti | Siyah, e5 sonrası f5 sürerek agresif ama riskli bir fedâ yapar. |
- VAZGEÇMEK ile/ve/değil/yerine/||/<>/< PEŞİNDE KOŞMAMAK
- VAZGEÇMEMEK ile/ve/||/<> KARARLILIK
- VAZGEÇMEYELİM!:
GÜLÜMSEMEKTEN ile/ve/||/<> SEVMEKTEN ile/ve/||/<>
ÖĞRENMEKTEN ile/ve/||/<> HAYALLERİMİZDEN
- VAZODİLATASYON[İng. VASODILATION] ile/||/<> VAZOKONSTRİKSİYON[İng. VASOCONSTRICTION]
( Kan damarlarının duvarındaki düz kasların gevşemesi sonucu damarların genişlemesi durumu. Bu genişleme, kan akışını artırarak belirli bölgelere daha fazla kan gitmesini sağlar ve kan basıncının düzenlenmesinde rol oynar. @@ Kan damarlarının duvarlarındaki düz kasların daraldığı ya da büzüştüğü fizyolojik süreç.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- VB İLE MO İLE DFT İLE QMC ile/||/<> KUANTUM KİMYA METODLARI
( Moleküler elektronik yapı kuramları. )
( Formül: E = ∫ψ*Hψ dτ )
- VCG İLE AUCTİON İLE MATCHİNG ile/||/<> MEKANİZMA TASARIMI
( Teşvik uyumlu sistemler. )
( Formül: pᵢ = bᵢ₊₁ (2nd price) )
- VE":
ZORUNLULUK ile/ve/||/<> EK
- VE ile/ve/||/<> İLE
(
)
- VEBÂ/COCOLIZTLI[Aztek dili]:
HIYARCIKLI/BUBONİK ile/ve/||/<> AKCİĞER/PNÖMONİK ile/ve/||/<> PULMONER/SEPTİSEMİK
( )
- VEBÂL[Ar.] ile/ve/||/<>/< VİCDAN[Ar.]
- VEBÂL[Ar.] ile/ve/||/<>/< YAZIK[Tr.]/GÜNAH[Fars.]
( Şiddet, ağırlık, azap. Günah doğuracak ve kişiyi ahiret azabına sürükleyecek olan ağır sorumluluk. | Günah. @@ Dinî bakımdan suç sayılan iş ya da davranış/eylem. | Vicdanı rahatsız edecek kötü davranış. )
- VECTOR FİELD ile/||/<> SCALAR FİELD
( Vector field vektör her nokta İLE scalar field sayı her nokta. )
( Formül: Vector İLE scalar assignment )
- VEDÂ ile/ve/değil/yerine/||/<>/< VEFÂ
- VEGAN BESLEN("ME")MEK/OL("MA")MAK:
HAYVANLARA ve/değil/yerine/||/<>/> BİZE
( Pahalıya mal olur. VE/DEĞİL/YERİNE/||/<>/> Ucuza mal olur. )
( APUKURYA[Yun.]: Et yenilmeyen dönem. )
- VEGAN/LIK ve/||/<> CAYNACI/LIK(JAİNİZM)
( Hiçbir hayvanın etini ve/ya da ürünlerini yememenin yanısıra, hayvanları, mal/kaynak ya da köle olarak kullanmamayı esas alarak yaşam sürdürme tutumu. VE/||/<> Doğaya, düzene(sisteme) yük ya da olumsuz etki yaratmayacak biçimde, temel gereksinim/zorunlulukların ötesine geçmeyecek biçimde, doğayla uyumlu ve bütünlüklü bir yaşam sürdürme tutumu. )
- VEGETABLE vs./||/<> HERB vs./||/<> FLORA
- VEHÂMET[Ar.] ile/ve/||/<> GARÂBET[Ar.]
- VEHİM ile/ve/||/<> SAFSATA
- VEHİM ile/ve/||/<> TELÂŞ
- VEHM[Ar.] ile/ve/||/<> HÜZÜN[Ar. HÜZN]
- VEKÂLET:
MÜŞTEKÎ ile/ve/değil/||/<> MÜDÂFİ
( [Vekâletnâme] Gerekir. İLE/VE/DEĞİL/||/<> Gerekmez. )
( Müştekinin vekili olur. İLE/VE/DEĞİL/||/<> Sanığın/şüphelinin müdâfisi olur. )
- SAVAŞ:
VEKİL ile/ve/||/<>/> MELEZ
- VEKTÖR UZAYI ile/||/<> AFİN UZAY
( Vektör orijin var toplama, afin nokta farkı vektör. )
( Formül: Origin İLE point differences )
- VEKTÖR[İng. VECTOR] ile/||/<> ELEKTRİK ALAN[İng. ELECTRIC FIELD] ile/||/<> ELEKTRİK DİPOL MOMENTİ[İng. ELECTRIC DIPOLE MOMENT] ile/||/<> GRADYAN[İng. GRADIENT] ile/||/<> İVME[İng. ACCELERATION]
( Biyoloji: Plazmit, faj ya da kosmidin yabancı DNA ya klonlamak için yerleştirilmesi. @@ Fizikte sabit ya da hareketli elektrik yüklerine, kendi doğrultusunda bir kuvvet uygulayabilen vektörel alan olarak tanımlanır. Birimi volt/metredir. @@ Elektromanyetizmada elektrik yükleri ile konum vektörleri çarpımlarının toplamına eşit olan elektrik yük dağılımının karakteristik niceliği. Başka bir deyişle iki karşıt yük varlığında, eksi yükten artı yüke doğru olan yer değiştirme vektörünün yükle çarpılmasıyla elde edilen vektörel nicelik. @@ Almanca
Gradient
Fransızca
Gradient
Bir fonksiyonun değişim hızını ve yönünü gösteren vektör. Bir skaler alanın her noktasındaki türevlerin birleşiminden oluşur ve fonksiyonun en hızlı artış yönünü belirtir. Matematiksel olarak, gradyan bir vektör alanı oluşturur ve genellikle ∇f sembolü ile gösterilir. @@ Bir hareketlinin birim zamandaki hız değişimi. İvme vektörel bir nicelik olup "a⃗\vec{a}
a
" ile gösterilir. SI birimi m/s2dir. İvmenin matematiksel formülü şu şekildedir:
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- VEKTÖR YEĞİNLİK ŞİDDET ile/||/<> YÖN
( )
( William Rowan Hamilton tarafından 1843 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1805-1865) (Ülke: İrlanda) (Alan: matematik) )
- VEKTÖR:
YEĞİNLİK/ŞİDDET ve/||/<>/> YÖN
- VEKTOR ile/||/<> SKALER
( Vektörün yönü var, skalerin sadece büyüklüğü var )
( Formül: F⃗ İLE m )
- VEKTÖR ile/ve/değil/||/<>/< VEKTÖR UZAYI
( )
( Bir vektör, vektör uzayının öğesidir. )
- VELÂYET ile/ve/||/<> HIDÂNE HAKKI
- VENUS URANIA ile/ve/||/<> VENUS PANDEMUS
( Saf Aşk. İLE/VE/||/<> Duygularla olan. )
( Gökte. İLE/VE/||/<> Yerde. )
- VERANDA[Fr. < Port.] ile/||/<> TERAS[Fr. < TERRASSE]/TARAÇA/AYAZLIK
( Daha çok ayrı yapıların zemin katında yer ile aynı seviyede ya da biraz yükseltilmiş, ön cepheyi kaplayan, üzeri bir çatıyla örtülü, yanları açık ya da camlı büyükçe sundurma. İLE/||/<> Apartmanlarda ya da evlerde en üst katın üç tarafı ve üstü açık olan bölümü. )
- VERDİĞİN ŞEYLERİ "GÖRMEMEK" ve/||/<>/>/< VEREBİLECEĞİN ŞEYLERİ ARTIRMAK
- VEREM ve/||/<> VEREM/KOH BASİLİ(MİKROBU)[< R. Koh adından]
- VERİ/BİLGİ:
DUYU ile/ve/||/<>/> AKIL
( ile/ve/||/<>/> HABER-İ SÂDIK)
- VERİ BİLİMİNDE:
YAPAY ZEKÂ ile/ve/||/<>/> MAKİNE ÖĞRENMESİ ile/ve/||/<>/> DERİN ÖĞRENME
(
)
( 


)
- VERİ ile/ve/||/<>/> BİLİ ile/ve/||/<>/> BİLGİ ile/ve/||/<>/> BİLGELİK/FARKINDALIK
(
Veri - Bili - Bilgi - Bilgelik/Farkındalık
| Veri | Bili | Bilgi | Bilgelik |
|---|---|---|---|
| Harf | Hece | Sözcük | Tümce |
| Nokta | Çizgi | Biçim | Tasarım |
| Sayı | İşlem | Sonuç | Yorum |
| Nota | Melodi | Şarkı | Beste |
| Hava Durumu Ölçümü | Sıcaklık Çizeneği | İklim Çözümlemesi | Küresel Eğilimler |
| Ham nesneler | Malzemeler | Ürün | Bilinirlik Yönetimi |
| Ham Veri | Çizenek/Grafik | Yazanak/Rapor | İş Yönetimi |
(
| Örnek Alan | Veri | Bili | Bilgi | Bilgelik |
|---|---|---|---|---|
| Doğa Bilimleri | 25°C, 30°C, 28°C, 26°C (sıcaklık değerleri) | Ortalama sıcaklık: 27°C | Yaz mevsiminde hava normalden daha sıcak. | Gelecekte su kaynaklarını korumak için önlem alınmalı. |
| Sağlık | 70 kg, 1.75 m, 120/80 mmHg, 90 kalp atışı/dakika | VKİ: 22.86 (ortalama aralıkta) | Kişi, sağlıklı kiloda ancak kalp sağlığı için hareket etmesi gerek. | Sağlıklı yaşam tarzı, süreğen sayrılıkları önler. |
| İş Dünyası | 100, 500, 300 (aylık satış rakamları) | Ortalama aylık satış: 300 adet | Satışlar, yaz aylarında artıyor. | Stok ve pazarlama yönetimi, yaz aylarına göre ayarlanmalı. |
| Eğitim | 70, 85, 90, 65 (sınav notları) | Not ortalaması: 77.5 | Matematikte başarılı, tarihte ek çalışma gerekli. | Öğrenme biçimlerine uygun eğitim ön çalışmaları başarıyı artırır. |
| Finans | 1000 TL, 1500 TL, 2000 TL (aylık gelirler) | Ortalama aylık gelir: 1500 TL | Gelir düzenli ancak tasarruf oranı düşük. | Bütçe ayarlaması ve yatırım araçları değerlendirilmeli. |
| Trafik | 50 km/s, 60 km/s, 70 km/s (araç hızları) | Ortalama hız: 60 km/s | Trafik hız sınırlarına uyulmuyor. | Hız denetimi ve eğitimle kazalar azaltılabilir. |
| Tarım | 10 kg, 15 kg, 20 kg (ürün verimleri) | Ortalama verim: 15 kg | Toprak niteliği düşük, ... gerekli. | Sürdürülebilir tarım yöntemleriyle verim artırılabilir. |
( DATA vs./and/||/<>/> INFORMATION vs./and/||/<>/> KNOWLEDGE vs./and/||/<>/> WISDOM/AWARENESS )
- VERİ ile/ve/||/<> YORUM
( Fotoğraf. @@ Resim. )
- VERİLİ ile/ve/değil/yerine/||/<>/< KAZANILMIŞ
( VEHBÎ İLE/VE/DEĞİL/YERİNE/||/<>/< KESBÎ )
- VERİLİ ile/ve/||/<>/> VAROLAN
( Doğa. İLE/VE/||/<>/> Kültür. )
- VERİM ile/ve/||/<> YAPIT
- VERİMLİLİK ve/||/<> BEREKET ve/||/<> ÜRETKENLİK
- VERİMLİ/LİK ile/ve/||/<> ÇİLECİ/LİK
- VERİMLİLİK ile/ve/||/<>/< ÖNCELİK ile/ve/||/<>/< AMAÇ
- VERİTABANI ile/||/<> ALGORİTMA
( Veritabanı veri depolama İLE algoritma işlem yöntemi. )
( Formül: Storage İLE processing method )
- VERITAS ile/ve/||/<>/< VERUM
(
| Ölçüt | VERITAS | VERUM |
|---|---|---|
| Latince Köken | veritas (hakikat, doğruluk) | verum (doğru olan şey) |
| Temel Tanım | Bilgi, yargı ya da önermenin gerçeğe uygun olma durumu | Doğruluğu kendinde taşıyan var olan ya da olgu |
| Felsefî Alan | Epistemoloji, mantık | Ontoloji |
| Doğruluğun Yeri | Bilgide ve yargıda | Var olan ve nesnede |
| Konu | Bilgi, önerme, söylem | Var olan, nesne, durum |
| Doğruluk Türü | Bilişsel/bilideki doğruluk | Varoluşsal doğruluk |
| Örnek Soru | “Bu yargı doğru mu?” | “Bu şey doğru olarak var mı?” |
| Skolastik Yaklaşım | Us ile şeyin uygunluğu [adequatio intellectus] | Var olanın doğru olması [verum est ens] |
| Aralarındaki İlişki | Verum’a dayanarak kurulur | Veritas’ın nesnel zeminini oluşturur |
| Yaygın Yanlış Anlama | Sanki "şeyin kendi"ymiş gibi algılanması | Sanki "doğru bilgi"ymiş gibi algılanması |
| Modern Kullanım | Bilgi ve doğruluk kuramlarında merkezî | Varoluşsal arka planda, dolaylı |
- VERMEK:
SELENİNİ ile/ve/değil/yerine/||/<>/< KULAĞINI
( Az kişiye. İLE/VE/DEĞİL/YERİNE/||/<>/< Çok kişiye. )
- VERMEK ve/||/<>/> VAR OLMAK
- VERMEK ve/||/<>/> VARMAK
- VERMEK ile/ve/||/<>/>/< VAZGEÇMEK
( TO GIVE vs./and TO GIVE UP )
- VERTEBRATA ile/||/<> İNVERTEBRATA
( Vertebrata omurga, invertebrata omurgasız. )
( Formül: Backbone İLE no backbone )
- VERTEX ALGEBRA ile/||/<> CONFORMAL FİELD THEORY
( Vertex algebra cebirsel conformal field theory yapısıyken İLE CFT fiziksel conformal field theory modelidir )
( Formül: Operator product expansion )
- VERTİCAL ANGLES ile/||/<> ADJACENT ANGLES
( Vertical karşılıklı eşit, adjacent yan yana. )
( Formül: Opposite equal İLE side by side )
- VERTİGO ile/||/<> BAŞ DÖNMESİ
( İç kulaktaki denge organlarının bozulması ile çevrenin dönüyormuş gibi algılanması. İLE/||/<> Denge kaybı ve dengesizlik duyumu. )
- VERTIGO ve/||/<> HITCHCOCK
( Alfred Hitchcock'un en çok sevilen filmi. )
- VESİLESİYLE ile/ve/değil/yerine/||/<> ÜZERİNDEN
- VESVESE[Ar.] ile/ve/||/<>/> VELVELE[Ar.]
( Kuruntu. İLE/VE/||/<>/> Gereksiz telâş, gürültü ve heyecan. )
- VEZİR[Ar.] ile/=/||/<> ÂSAF[Ar.]
( Osmanlılarda devletin bakanlık, valilik gibi yüksek görevlerinde bulunan ve paşa unvanını taşıyan kişi. İLE/=/||/<> Doğu edebiyatlarında vezirin eş anlamlısı olarak kullanılır. Süleyman peygamberin ünlü veziri~İsrailoğulları soyundan gelen Âsaf b. Berhıya'dan kalmadır. )
- VEZİR ile/||/<> VEZİR-İ ÂZÂM
( Bakan. İLE/||/<> Sadrazam, başbakan. )
- EKRANDA/MONİTÖRDE:
VGA ile/ve/||/<>/> DVI ile/ve/||/<>/> HDMI ile/ve/||/<>/> DISPLAY
(
ile
ile
)
- VİCDAN ile/||/<> GAM
- VİCDAN ve/||/<> İHLÂS
( Tek (")tapınağımız/mâbedimiz("). VE/||/<> Yönetimimiz/yöneticimiz, hâkimiyetimiz//hakimimiz. )
- VİCDAN ile/ve/||/<> İNSAF
- VİCDAN ve/=/||/<> MÂBED
- VİCDAN ile/ve/değil/||/<>/< SORUMLULUK
- VİCDÂNÎ DİN ve/+/||/<> AHLÂKSIZLIK
- VICTOR FRANKL ve/||/<> IRVIN YALOM
- VICTORIA GÖLÜ ve/||/<> MALAWI GÖLÜ
( Afrika'nın en büyük, dünyanın ikinci büyük tatlı su kaynağıdır. VE/||/<> Dünya üzerindeki öteki tatlı su düzeninde bulunmayan canlılara ev sahipliği yapmaktadır. )
- VİDA[İt. < VITE] ile/ve/||/<> TORNAVİDA[İt. < TORNO-VITE]
( Döndürülerek bir yere sokulan burmalı çivi. İLE/VE/||/<> Vidaları söküp takmakta kullanılan, ucu düz, yıldız ya da farklı biçimlerde olabilen araç. )
- VİDA[İt. VİTE] ile/ve/değil/||/<> BİJON
( Döndürülerek bir yere sokulan burmalı çivi. İLE/VE/DEĞİL/||/<> Motorlu taşıtlarda jantın şafta sabitlenmesi için kullanılan bir tür cıvata. )
- VİGİZM[İng. WHIGGISM] ile/ve/||/<> ANAKRONİZM/ANACHRONISM[İng.]
( Bugünün kavramlarını/olgularını, geçmişe taşımak. | Zamanın, gelenek ve ahlâk anlayışına uymayan tutum. | Olay tarihinde yanılma. @@ Geçmişi, bugünün kavramlarını verecek biçimde düzenlemek. | Tarihî gelişimi, günümüzdeki herhangi bir kavramı ortaya çıkaracak biçimde örgütlemek. )
- VİJNANA ile/||/<> ANTAHKARANA ile/||/<> SKANDHA
( Bilinç. Yargı yeteneğinin yardımıyla kavrayıp anlama. @@ Psişe, zihin. Zihin kolektif anlamda zekâ, ego ve zihni içerir. @@ Kişiliğin bir kısmı. Şekil, his, düşünce, oluşma, bilinç. )
- VİNÇA DAMGALARI ile/ve/||/<>/> ORHUN ABECELERİ
- VİNİL ile/||/<> ALLİL
( Vinil çift bağa bitişik İLE allil bir karbon ötededir )
( Formül: CH₂=CH- İLE CH₂=CH-CH₂- )
- ELDIVEN:
VİNİL ile/ve/||/<>/> LATEKS ile/ve/||/<>/> NİTRİL
( Tek kullanımlık eldivenler içinde, nitril eldivenler vinil ve lateks eldivenlerle karşılaştırılabilir. Nitril eldiven ile lateks eldivenler karıştırılsa da aralarında birçok fark mevcut. Lateks eldivenler farklı iş alanlarında genel olarak rahat bir kullanım sunar, buna ek olarak kullanım kolaylığı ve konfor da sunmaktadır. Pudralı olabilen lateks eldivenlerin nitril eldivene göre içerdiği dezavantaj ise alerjik reaksiyona neden olabilmesidir. Latekse alerjisi olanların kullanamadığı eldivenler, sektörel olarak geniş bir kullanım alanına sahiptir.
Lateks eldivenler, sağlık merkezleri başta olmak üzere temizlik işlerinde, otomotiv ve birçok endüstride yeğlenir. Elastik ve biyobozunur bir ürün olması lateksin avantajı iken, nitril eldivene göre delinme ve kimyasallara göre daha düşük bir dirence sahiptir. Bu nedenle nitril eldivenler, lateks eldivenlere göre hem alerjen olmaması hem de yüksek dirence sahip olması ile ön plana çıkmaktadır. Nitril eldivenler, lateks içermeyen bir yapıdadır. Pudralı ve pudrasız olarak tercih edilebilen nitril eldivenler uzun süre kullanıma izin vermektedir. Lateks ve nitril eldivenlerle birlikte anılan vinil eldiven ise petrol bazlı bir filmden üretilen eldivenlerdir. Vinil eldivenler, nitril ve latekse göre daha az koruyucudur. )
( Nitril eldivenlerin kullanıldığı alanlar:
Farklı sektörlerde, çalışanların güvenliği için yeğlenen nitril eldivenler, muayene eldiveni olarak da bilinmektedir. Nitril eldivenin kullanım amacı değişken olabilir. Kimyasal nesnelerle doğrudan değilen iş alanlarında nitril eldiven yeğlenir. Laboratuvarlar da nitril eldivenlerin kullanıldığı alanlardandır. Buna ek olarak inşaatlarda ya da alkol bazlı ürünlerin yer aldığı işletmelerde de nitril eldiven, çalışanların ellerini tehlikeli nesnelere karşı koruması ile ön plana çıkmaktadır. Nitril eldivenin içinde genellikle pamuktan üretilmiş bir astar yer alır. Nitril kaplaması ise temel görevi gerçekleştirir ve tehlikeli nesnelere karşı koruma sağlar.
Nitril eldivenin temel özellikleri:
- Kimyasal nesnelere karşı direnç gücü yüksektir, delinmeye karşı dirençlidir.
- Sızdırmaz yapıya sahip olması ile güvenlidir.
- Gerilmelere karşı dayanıklıdır.
- Farklı sektörlerde, farklı amaçla kullanılabilir ve uzun bir raf süresine sahiptir.
Nitril eldivenler, özel isteklere göre kabartmalı, pudrasız ya da %100 nitril gibi seçeneklere de sahiptir. Sanayinin çeşitli alanlarında, tamir merkezlerinde, üretim merkezlerinde, laboratuvarlarda ve inşaatlarda kullanılabilen nitril eldivenler, vinil ve lateks ile farklar içerir. )
- VİPARİNAMA ile/||/<> VİPPASSANA ile/||/<> VİNAYANA
( Değişim, dönüşüm. @@ Sezgi. İçe yönelme ya da idrak. @@ Budist keşişler tarafından uygulanan disiplin. )
- VİRAL BULAŞ ile/||/<> BAKTERİYEL BULAŞ
( Virüslerin neden olduğu, genellikle kendiliğinden iyileşen bulaşlar. İLE/||/<> Bakterilerin neden olduğu, antibiyotiklerle tedavi edilebilen bulaşlar. )
- VİRGÜL ile/ve/değil/||/<> BAŞLIK
- VIRIAL KATSAYI ile/||/<> KOMPRESİBİLİTE
( Virial B,C gaz etkileşim, kompresibilite Z = PV/nRT. )
( Formül: B₂ İLE B₃ İLE Z )
- VİRTÜEL İŞ ile/||/<> GERÇEK İŞ
( Virtüel iş hayali yer değiştirme δW, gerçek iş fiziksel W = ∫F·ds. )
( Formül: δW = F·δr İLE W = ∫F·dr )
- VİRÜS[İng. VIRUS] ile/||/<> ASEPTİK[İng. ASEPTIC] ile/||/<> BAKTERİYOFAJ[İng. BACTERIOPHAGE] ile/||/<> ELEKTRON MİKROSKOBU[İng. ELECTRON MICROSCOPE] ile/||/<> ENDOJEN RETROVİRÜS[İng. ENDOGENOUS RETROVIRUS] ile/||/<> RETROVİRÜS[İng. RETROVIRUS]
( Bakteri ya da ökaryotik bir gözeye nüfuz ederek enfekte eden varlık. Virüsler otonom replikasyonda acizdir ve başka bir konak gözenin translasyon sistemini kullanmak zorundadır. Nükleik asit ve protein tabakası oluştururlar. Bir virüsün genetik metaryali DNA ya da RNA olabilir. Eğer bu RNA ise, viral nükleik asit tarafından kodlanmış ters transkriptaz enzimiyle önce DNA'ya dönüştürülmek zorundadır. Bunlara retrovirüs denir. Virüsler, cansız varlıklardır; ancak "canlılığın eşiğinde" olarak sayılırlar. @@ Mikropsuz. Zararlı bakteriler, virüsler ya da diğer mikroorganizmaların neden olduğu kontaminasyondan uzak olma durumu. @@ Bir bakteriyi enfekte eden virüs. @@ Elektron demetlerini görüntü elde etmek için kullanan mikroskoplardır. Işık mikroskobundan daha iyi çözünürlük sağlar çünkü elektronların dalga boyu 0,004 nanometredir, yani görünür ışığın dalga boyundan yaklaşık 100.000 kat daha kısadır. Işık mikroskobuyla görülemeyecek kadar küçük olan virüsler ve gözenin bazı iç yapıları elektron mikroskobuyla incelenir. Günümüzde yaygın olarak kullanılan iki farklı elektron mikroskobu vardır: geçirimli elektron mikroskobu (TEM) ve taramalı elektron mikroskobu (SEM). @@ Virüsler, DNA ve RNA virüsleri olmak üzere iki kısımda incelenirler. Virüslerin kendilerini kopyalama mekanizmaları olmadığı için diğer canlıların kopyalama mekanizmalarını kullanırlar. RNA virüsleri (retrovirüsler) bir gözeye girdiklerinde, özel enzimleriyle, önce RNA’larından DNA oluştururlar. Oluşan DNA, normal göze sistemleriyle RNA üretir ve yeni virüsleri oluşturur. Retrovirüslerin çoğu normal gözelere girerler; ancak bazı retrovirüsler, üreme gözelerinin DNA’sına girebilir. Bunlara endojen retrovirüsler (ERV) denir. ERV’ler üreme gözesinin DNA’sına girdiği için sonraki nesillere aynı biçimde aktarılır. @@ Genomu ters transkripsiyon yoluyla DNA üretebilecek olan RNA virüsleridir.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- VİSKOZ KUVVET ile/||/<> BASINÇ KUVVETİ
( Viskoz sürtünme kayma, basınç normal yüzeye diktir. )
( Formül: τ = μ(∂v/∂y) İLE P·A )
- VİSKOZİTE ile/||/<> YÜZEY GERİLİMİ
( Viskozite akışa direnç İLE yüzey gerilimi yüzey daralması )
( Formül: η (Pa·s) İLE γ (N/m) )
- VITA[Lat.] ile/ve/||/<>/> VIVERE[Lat.] ile/ve/||/<>/> VITA BONA[Lat.]
(
| Ölçüt | VITA | VIVERE | VITA BONA |
|---|---|---|---|
| Temel Anlam | Yaşam (ad) | Yaşamak (eylem) | İyi yaşam |
| Dilsel Tür | Ad | Eylem | Aktörel–felsefî kavram |
| Sorduğu Soru | “Yaşam nedir?” | “Yaşıyor mu?” | “Nasıl yaşamalı?” |
| Düzlem | Olgusal / biyografik | Dirimsel / eylemsel | Etik / normatif |
| Değer Boyutu | Yok | Yok | Var |
| Felsefî Bağlam | Genel varoluş | Yaşam eylemi | Stoacılık, Aristotelesçilik |
| Birbiriyle İlişki | Yaşamın kendi | Vita’nın gerçekleşme biçimi | Vita’nın nitelikli durumu |
| Yaygın Yanlış Anlama | Değerli yaşam sanılması | “İyi yaşamak” ile karıştırılması | Sadece mutlulukla özdeşleştirilmesi |
- VİTALİZM İLE MEKANİZM İLE DARWİNİZM İLE MOLEKÜLER ile/||/<> BİYOLOJİ TARİHSEL EVRİMİ
( Biyolojik düşüncenin evrimi. )
( Formül: Watson-Crick )
( Jacques Charles tarafından 1859 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1809-1882) (Ülke: İngiltere) (Alan: Biyoloji) (Önemli katkıları: Evrim teorisi, doğal seçilim) )
- VİTAMİN İLE MİNERAL İLE KOFAKTÖR İLE KOENZİM ile/||/<> BİYOMOLEKÜL YARDIMCILARI
( Enzim aktivitesi için gerekli moleküller. )
( Formül: NAD⁺ İLE FAD İLE CoA )
- VITRIOL / V.I.T.R.I.O.L.:
VISITA ile/ve/||/<> INTERIORE ile/ve/||/<> TERRAE ile/ve/||/<> RECTIFICANDO ile/ve/||/<> INVENIES ile/ve/||/<> OCCULT ile/ve/||/<> LAPIDEM
- VİVEKA ile/||/<> VAİRAGYA
( Doğruyu sahteden, gerçeği gerçek dışından ayırt edebilme, doğru ayırt edebilme. Zihnin gerisinde gizli olan spiritüel bilincin ifadesidir. @@ Dünyevi arzuların yokluğu. Gerçek olmayana, geçici olana karşı kayıtsızlık. Bağımlılıklardan kurtuluş. )
- VIVERE[Lat.] ile/ve/||/<> SI VIVERE[Lat.]
(
| Ölçüt | VĪVERE | SĪ VĪVERE |
|---|---|---|
| Latince Yapı | vīvere (yaşamak) | sī (kendi) + vīvere (yaşamak) |
| Temel Anlam | Yaşamak, yaşamda olmak | Kendi olarak yaşamak |
| Dilsel Tür | Eylem | Anlamsal-felsefî tanım |
| Sorduğu Temel Soru | “Yaşıyor mu?” | “Nasıl yaşıyor?” |
| Düzlem | Dirimsel / olgusal | Aktörel / varoluşsal |
| Bilinç | Gerekli değil | Zorunlu |
| Değer Boyutu | Yok | Belirleyici |
| Özne | Tüm dirimliler | Kendilik bilinci olan kişi |
| Felsefî Bağlam | Genel yaşam eylemi | Stoacı ve etik düşünce |
| Birbiriyle İlişki | Yaşamın kendi | Yaşamın nitelikli biçimi |
| Yaygın Yanlış Anlama | “İyi yaşamak” ile karıştırılması | Bireycilik ya da bencillik sanılması |
- VİVİ- ile/||/<> VİT- ile/||/<> BİO-/BİS-/-BİOSİS/-BİOTİC ile/||/<> -THANASİA/THANAT-/THANATO-/-THANATOUS ile/||/<> KİNE-/KİNESİ-/KİNESİA-/KİNESİO-/-KİNESİS/KİNETO-/CİNE-/CİNESİ-/CİNETO-
( Canlı, yaşayan. İLE/||/<> Canlılıkla ilgili, canlılarla ilgili. İLE/||/<> Yaşamla ilgili, canlılıkla ilgili, özel yaşam nitelikleri ile ilgili. İLE/||/<> Ölüm, ölüm biçimi, ölüme neden olan. İLE/||/<> Hareketle, yönelimle ilgili, hareketli. )
- VIZ ile/ve/||/<> TIRIS
( ... İLE/VE/||/<> Atların kısa adımlarla hızlı yürüyüşü. )
( Gelir. İLE/VE/||/<> Gider. )
- VO2MAX İLE LACTATE İLE POWER ile/||/<> ATLETİK PERFORMANS
( Spor fizyolojisi parametreleri. )
( Formül: P = Force × Velocity )
- VOLKAN/SAL ile/ve/||/<> MAGMA/SAL
- VOLT ile/ve/||/<> AMPER[< AMPÈRE (Fizikçi)] ile/ve/||/<> OHM/OM
( Elektrikte kullanılan potansiyel farkı (gerilim) birimi. İLE/VE/||/<> Elektrik akımında yeğinlik/şiddet birimi. İLE/VE/||/<> Elektrik direnci. )
(
)
- VOLTAJ ile/ve/||/<> AKIM
( Elektriksel potansiyel farkı. İLE/VE/||/<> Bir iletkenden geçen elektrik yükü miktarı. )
- VON NEUMANN ile/||/<> MİMARİSİ
( Bilgisayar mimarisi, stored-program konsepti )
( John von Neumann tarafından 1945 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1903-1957) (Ülke: Macaristan/ABD) (Alan: Matematik, Bilgisayar) (Önemli katkıları: Oyun teorisi, bilgisayar mimarisi) )
- VS. VS. ... ile/ve/||/<> GİBİ ... GİBİ ...
- VUCUD ile/ve/||/<>/> BEKÂ
- VUKÛFİYET ile/ve/||/<>/> HAKİMİYET
- VUKÛFİYET ile/ve/||/<> İHÂTA
- VULKANİZASYON ile/||/<> DEPOLİMERİZASYON
( Vulkanizasyon S ile çapraz bağ İLE depolimerizasyon parçalanma. )
( Formül: Kauçuk sertleşme İLE bozunma )
- VUSÛL ve/||/<>/< USÛL
( Yöntem olmadan, kavuşma olmaz. / Usûlsüz, vusûl olmaz. )
- VYAKTİ ile/||/<> VYAKTİTVA
( Kişi, dış benlik. @@ Kişilik, gövde ile özdeşleşmişlik. )
- W BOZON İLE Z BOZON İLE HİGGS ile/||/<> ELEKTROZAYIF BOSOZLAR
( Zayıf kuvvet taşıyıcıları ve kütle kaynağı. )
( Formül: M_W = 80.4 GeV/c² )
- W/Z BOZONU ile/||/<> FOTON
( W/Z zayıf kuvvet masif ~80-90 GeV, foton kütlesiz. )
( Formül: Kısa menzil İLE sonsuz )
- WABP:
WERNICKE ve/||/<> ANGULER GIRUS ve/||/<> BROCHA ve/||/<> PREFRONTAL KORTEKS
- WADE KURALLARI ile/||/<> ISOLOBAL ANALOJİ
( Wade boran kafes elektron, isolobal fragment benzerlik. )
( Formül: Closo/nido/arachno )
- WAGNER-MEERWEİN ile/||/<> PİNAKOL DÜZENLENMESİ
( W-M karbokasyon göçü, pinakol diol→keton. )
( Formül: H/R shift İLE -H₂O )
- WAI:
TEŞEKKÜR EDİYORUM ile/ve/||/<> MERHABA ile/ve/||/<> HOŞÇAKAL
- WALTER BENJAMIN ile/ve/||/<> BERTOLT BRECHT
( 15 Temmuz 1892 - 26 Eylül 1940 İLE/VE/||/<> 10 Şubat 1898 - 14 Ağustos 1956 )
- WALTER BENJAMIN ile/ve/||/<> FREUD
( Benjamin, Freud'un yazı ve kitaplarının iyi bir okuyucusudur. )
- WALTER BENJAMIN ile/ve/||/<> GERSHOM SCHOLEM
( 15 Temmuz 1892 - 26 Eylül 1940 İLE/VE/||/<> 05 Aralık 1897 - 21 Şubat 1982 )
- WARİNG PROBLEMİ ile/||/<> PROUHET-TARRY-ESCOTT
( Waring k-inci kuvvet toplamı, PTE eşit kuvvet toplamları. )
( Formül: Power representation İLE equal sums )
- WATER SPLİTTING İLE N2 REDUCTİON İLE CO2 TO FUEL ile/||/<> ELEKTROKİMYASAL DÖNÜŞÜM
( Sürdürülebilir enerji reaksiyonları. )
( Formül: 2H₂O → 2H₂ + O₂ )
- .wav ile/||/<> .mp3
( Ses dosyası biçimidir. İLE/||/<> Ses katmanıdır. )
( [Nitelik ...] Daha iyi olabilir.[profosyonel kayıtlarda daha fazla kullanılır] İLE/||/<> Kayba uğrayabilir.[Daha çok kişisel bilgisayarlarda ya da taşınabilir müzik cihazlarında kullanılır] )
( Dosya boyu daha fazladır ve sıkıştırılmamıştır. İLE/||/<> Sıkıştırılmıştır[dijital olarak]. )
( [Geliştirme ...] Microsoft ve IBM tarafından. İLE/||/<> Moving Picture Experts Group tarafından. )
- WEAK CONVERGENCE ile/||/<> NORM CONVERGENCE
( Weak ⟨xₙ,f⟩→⟨x,f⟩, norm ||xₙ-x||→0. )
( Formül: Functional convergence İLE norm convergence )
- WEAK CONVERGENCE ile/||/<> STRONG CONVERGENCE
( Weak distribution yakınsama, strong almost sure. )
( Formül: Distribution İLE pointwise )
- WEAK TOPOLOGY ile/||/<> STRONG TOPOLOGY
( Weak linear functional, strong norm topolojisi. )
( Formül: Functional İLE norm topology )
- WEB:
WEB 1.0 ile/ve/||/<>/> WEB 2.0 ile/ve/||/<>/> WEB 3.0
- WEİERSTRASS FACTORİZATION ile/||/<> HADAMARD FACTORİZATION
( Weierstrass entire fonksiyon, Hadamard sonlu dereceli. )
( Formül: General entire İLE finite order )
- WEİERSTRASS P ile/||/<> JACOBİ ELLİPTİC
( Weierstrass ℘ genel elliptic, Jacobi sn,cn,dn özel. )
( Formül: General elliptic İLE special cases )
- WERNER İLE CRYSTAL FİELD İLE LİGAND FİELD İLE MO ile/||/<> KOORDİNASYON KURAMLERİ
( Metal kompleks bağlanma modelleri. )
( Formül: Δo = 10Dq )
- WERNER İLE JØRGENSEN İLE SİDGWİCK ile/||/<> KOORDİNASYON KURAMLERİ
( Kompleks bileşik kuramlarınin gelişimi. )
( Formül: CN = 2-12 mümkün )
- WERNİCKE İLE BROCA İLE HİPPOKAMPUS ile/||/<> BEYİN BÖLGELERİ
( Özelleşmiş beyin alanları. )
( Formül: Sol hemisfer (dil) )
- WESTERN BLOT ile/||/<> NORTHERN BLOT
( Western protein, Northern RNA tespiti )
( Formül: SDS-PAGE→transfer→antikor (Western) İLE RNA jel→transfer→prob (Northern) )
- WEYL FERMİYON ile/||/<> DİRAC FERMİYON
( Weyl fermiyon kütlesiz ve tek kirallıkken İLE Dirac fermiyon kütleli ve çift kiraldir )
( Formül: m = 0 İLE P_L/R )
( Paul Dirac tarafından 1928 yılında keşfedildi/formüle edildi. )
- WİENER İLE HOSOYA İLE RANDİĆ ile/||/<> MOLEKÜLER TOPOLOJİ İNDEKSLERİ
( Molekül yapısının sayısal tanımlayıcıları. )
( Formül: W = ΣΣd(i ilej) )
- WİENER-HOPF ile/||/<> HİLBERT TRANSFORM
( W-H faktorizasyon, Hilbert singular integral. )
( Formül: Factorization İLE singular integral )
- WİLCOXON ile/||/<> TESTİ
( Wilcoxon işaretli sıra testi )
( Frank Wilcoxon tarafından 1945 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1892-1965) (Ülke: İrlanda-ABD) (Alan: İstatistik) (Önemli katkıları: Wilcoxon testleri, parametrik olmayan istatistik) )
- WILHELM VON HUMBOLDT ve/||/<> ALEXANDER VON HUMBOLDT
( 22 Haziran 1767 - 08 Nisan 1835 VE/||/<> 14 Eylül 1769 - 06 Mayıs 1859 )
( )
- WILLIAM STERN ile/ve/||/<> ALLAN SCHORE ile/ve/||/<> DONALD WINNICOTT
- WIMP İLE AXION İLE STERİLE NEUTRİNO ile/||/<> KARANLIK MADDE ADAYLARI
( Görünmez madde için kuramk adaylar. )
( Formül: Ωdm = 0.27 )
- WIMP İLE MACHO İLE AXION ile/||/<> KARANLIK MADDE ADAYLARI
( Karanlık madde parçacık kuramları. )
( Formül: Ω_DM ≈ 0.27 )
- WİTTİG İLE GRUBBS İLE SONOGASHİRA ile/||/<> NOBEL ÖDÜLLÜ REAKSİYONLAR
( Organik sentezde çığır açan reaksiyonlar. )
( Formül: Ph₃P=CHR )
- WİTTİG REAKSİYONU ile/||/<> MCMURRY REAKSİYONU
( Wittig fosfor ilid alken, McMurry Ti ile keton coupling. )
( Formül: Ph₃P=CHR İLE TiCl₃ )
- WKB İLE BORN İLE HARTREE-FOCK ile/||/<> YAKLAŞIM YÖNTEMLERİ
( Kuantum problemlerinin çözümü için yaklaşımlar. )
( Formül: ψ ≈ Ae^(iS/ℏ) )
- WKB YAKLAŞIMI ile/||/<> BORN YAKLAŞIMI
( WKB yarı klasik dalga, Born saçılma pertürbasyonu. )
( Formül: ψ ~ e^(iS/ħ) İLE f(θ) )
- WLF DENKLEMİ ile/||/<> ARRHENİUS
( WLF Tg yakın viskozite, Arrhenius yüksek T. )
( Formül: Free volume İLE aktivasyon )
- WOBBLE HİPOTEZİ[İng. WOBBLE HYPOTHESIS] ile/||/<> LÖSİN[İng. LEUCINE]
( Bir antikodonun üçüncü bazının mRNA'daki kodonlarda birden fazla bazı tanıyarak eşleşme bakımından esneklik sağlamasıdır. Wobble hipotezine göre, bir baz, birden fazla baz ile hidrojen köprüsü yapabilir. Watson-Crick eşleşmesine uymaz. Kinetik açıdan ve daha hızlı protein sentezi yapılması açısından avantajlıdır. mRNA'da lösini simgeleyen CUA ve CUG kodonları yerine antikodonda sadece GAU kodonunun oluşması bu hipoteze güzel bir örnektir. @@ Doğadaki 20 aminoasitten biridir, proteinlerin yapısına katılır.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- WOLFF-KİSHNER ile/||/<> MOZİNGO İNDİRGENMESİ
( W-K hidrazin karbonil→CH₂, Mozingo Raney-Ni tiyol. )
( Formül: N₂H₄/KOH İLE H₂/Ni )
- WOLFGANG AMADEUS MOZART ile/ve/||/<> LUDWIG VAN BEETHOVEN
( 27 Ocak 1756 - 05 Aralık 1791 ile/ve/||/<> 17 Aralık 1770 - 26 Mart 1827 )
( ... İLE/VE/||/<> Kulağı, duyma yetisini kaybetmiş olan.[1801'de işitme sorunları yaşamaya başlamış ve 1817'de tamamen duymamaya başlamıştır.] )
- WORMHOLE ile/||/<> BLACK HOLE
( Wormhole uzay-zamanı birleştiren köprüyken İLE black hole tek yönlü event horizon yapısıdır )
( Formül: Einstein-Rosen bridge )
- WRİGHT-FİSHER İLE MORAN İLE COALESCENT ile/||/<> POPÜLASYON GENETİĞİ
( Genetik drift ve evrim modelleri. )
( Formül: p(t+1) = Binomial(2N İLE p(t))/2N )
- WUHAN'DAN[ - ÇİN], (BAZI) HAYVANLARLA OLAN YAKIN İLİŞKİLERİNDEN DOLAYI ÇIKAN HASTALIKLAR:
SUÇİÇEĞİ ve/||/<>/> VEBÂ ve/||/<>/> KORONA
(
)
- WU-HSİN ile/||/<> WU-NİEN
( Zihnin yokluğu doktrini. Bilinçli zihnin olumsuz etkisi yok edildiği zaman zihin bütünleşmesi ve doğal çalışması sağlanmış olur. @@ Düşüncenin yokluğu. )
- X KROMOZOMU[İng. X CHROMOSOME] ile/||/<> LESCH-NYHAN SENDROMU[İng. LESCH-NYHAN SYNDROME] ile/||/<> X BAĞLANTISI[İng. X-LINKAGE] ile/||/<> XİST
( Birçok hayvan türünün hem erkek hem de dişi bireylerinde bulunan cinsiyet belirleyici kromozom. XY ve X0 cinsiyet belirleyici kromozom sistemlerinin bir parçası. İnsanlarda; kadınlarda iki adet erkeklerde ise bir adet bulunur. Özel bir kromozom olmakla birlikte 1890 yılında Hermann Henking tarafından keşfedilmiş. @@ X kromozomuna bağlı resesif kalıtımdır. Anormal nükleikasit metabolizması; kanda ve dokularda ürik asit birikmesine sebep olur. Zihinsel gerilik, palsi (felç), dudak ve parmak mutilasyonu (bireyin dudaklarını/parmaklarını ısırarak,eliyle koparması). Bu hastalık HPRT'ı (hipoksantin-guanin fosforibosil transferaz) kodlayan gendeki bir mutasyondan meydana gelir. @@ X kromozomundaki genlerin kalıtım şekline denir. @@ İngilizce X inactive-specific transcript kelimelerinin kısaltmasıdır. Plesentalı memelilerin X kromozomu üzerindeki bir RNA genidir. Bu gen X inaktivasyonunda baş aktördür.X inaktivasyonu, dişi memeli gözelerinde iki adet bulunan X kromozomlarından birinin inaktive edilmesi işlemidir. Böylece, sadece bir X kromozomuna sahip erkeklerle, iki X kromozomuna sahip dişiler arasındaki X kromozomu dengesi sağlanmış olur.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- X-BAĞLI ile/||/<> OTOZOMAL
( X-bağlı cinsiyet kromozomu İLE otozomal vücut. )
( Formül: Sex-linked İLE autosomal )
- X-IŞINI KRİSTALOGRAFİ ile/||/<> NMR SPEKTROSKOPİ
( X-ışını kristal protein yapısı, NMR çözelti dinamiği )
( Formül: Bragg yasası İLE Larmor frekansı )
- X-IŞINI ile/||/<> KRİSTALOGRAFİ
( X-ışınlarının kristal yapı analizinde kullanımı )
( William Henry Bragg tarafından 1913 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1862-1942) (Ülke: İngiltere) (Alan: fizik) (Önemli katkıları: X-ışını kristalografisi, Bragg yasası, kristal yapı analizi) (Nobel: 1915) )
- X-RAY İLE CT İLE MRI İLE PET ile/||/<> TIBBİ GÖRÜNTÜLEME
( Medikal görüntüleme teknikleri. )
( Formül: T1 İLE T2 weighted (MRI) )
- X-RAY KRİSTALOGRAFİ ile/||/<> CRYO-EM
( X-ray kristal yapı, cryo-EM donmuş yapı. )
( Formül: Crystal İLE frozen structure )
- X-RAY KRİSTALOGRAFİ ile/||/<> NMR SPEKTROSKOPİ
( X-ray kristal statik yapı, NMR çözelti dinamik. )
( Formül: Bragg kırınım İLE spin )
- X ile/||/<> IŞINI
( X-ışınlarının keşfi )
( Wilhelm Röntgen tarafından 1895 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1845-1923) (Ülke: Almanya) (Alan: Fizik) (Önemli katkıları: X ışınlarının keşfi) (Nobel: 1901) )
- XENIA[Yun.] ile/ve/||/<> IMAGO
( [İmge:] Yunan'da. İLE/VE/||/<> Roma'da. )
- XEN-/XENO- ile/||/<> XER-/XERO-
( Yabancı, garip. İLE/||/<> Kuru. )
- XNA İLE EXPANDED GENETİC CODE İLE SYNTHETİC CELL ile/||/<> YAPAY YAŞAM
( Doğal olmayan biyolojik sistemler. )
( Formül: ATGC → ATGCXY )
- XOCHIMILCO ve/||/<> TRAJINERA
( Meksika'da, "Çiçeklerin yetiştiği yer" anlamına gelen su kanalı. VE/||/<> Geleneksel Meksika tekneleri. )
(
)
- XRD ile/||/<> XPS
( XRD kristal yapı Bragg İLE XPS yüzey element oksidasyon. )
( Formül: Bulk İLE yüzey )
- ...'YA BAŞVURMAK ile/ve/||/<> ...'DAN YOLA ÇIKMAK/HAREKET ETMEK
- ..'YA:
BİNÂEN ile İSTİNÂDEN -ile/ve/değil/||/<>/<
- [ya] "BİR YOL BULMAK/AÇMAK" ve/ya da/||/<>/>/< [ya] YOL AÇMAK ve/ya da/||/<>/>/< YOLDAN ÇEKİLMEK
- YA DA ile/ve/||/<> SADECE
- ...YA DAİR ile/ve/||/<> ...YA DAHİL
- YA DOĞRUYSA ile/ve/||/<> YA ÖYLE DEĞİLSE
( Tüzede(hukukta). İLE/VE/||/<> Bilimde. )
- ...'YA ...:
NAZARAN ile/ve/değil/||/<>/< KIYASLA
- ...'YA NİSPETEN ile/ve/||/<> ...'YA SAYGIDAN/HÜRMETEN
- ...YA ÖZGÜ ile/ve/değil/||/<>/< ...YI İÇKİN
- ...'YA RÂZI OLMA ile/ve/değil/||/<>/< ...'YI SAVUNMA HAKKI
- YA/YA DA ile/ve/değil/yerine/||/+/<>
( HEM, HEM DE ve/||/<> NE, NE DE )
( Ayrım. | İLE/VE/<> Birlik/bütünlük. )
( 0 1 ile/ve/<> [ 1 ile/ve/<> 0 ] )
( "Ne, ne de", "hem, hem de" ile birliktedir![ayrı değildir!] [sadece insana/gelişmiş zihinlere özgüdür!] )
( Doğada/fizikte/hayvanlarda, deneyde/laboratuvarda. İLE/VE/<> Sadece İNSAN'da. )
( Bir şey(ler)i bildirtir. İLE/VE/<> Kendini bildirtir. )
( EL: [Bağlamına/işlevine/yerine/gereksinime göre]
Hem kirli, hem de temiz...
Ne kirli, ne de temiz. )
( DEKOLTE:
Hem açık, hem de kapalı...
Ne açık, ne de kapalı. )
( BEYİN:
Hem ayrık, hem de bitişik...
Ne ayrık, ne de bitişik. )
- YABA ile/||/<>/> ATKI
( Harman küreği. @@ Büyük yaba. )
- YABAN KEDİSİ ile/||/<> ASYA YABAN KEDİSİ
( Kedigillerden, kırçıl renkli, 60 cm. uzunluğuna bir memeli türü. @@ Çöl ve bozkırlardadır. [Daha çok, kamufle olma ustalığıyla bilinir.] )
( FELIS SILVESTRIS cum/||/<> FELIS LYBICA ORNATA )
- YABANCI SÖZCÜKLER ile/ve/değil/yerine/||/<>/< ALINTI SÖZCÜKLER
- YABANCI ile/ve/değil/yerine/||/<> BİLİNMEYEN/TANINMAYAN
- YABANCI ile/||/<> DIŞSAL
- YABANCI ile/||/<> YENİ ile/||/<> FARKLI
- YABANCILAŞMA ile/ve/||/<>/> YADSIMA
- YABANCI/LAŞTIRMA ile/ve/değil/||/<>/< TAŞRALI/LAŞTIRMA
- YABANCI ile/ve/değil/||/<>/< YENİ
( [not] STRANGE vs./and/but/||/<>/< NEW )
- YABANİ LAHANA ile/ve/||/<>/> ALABAŞ ile/ve/||/<>/> MANGIR ile/ve/||/<>/> BROKOLİ ile/ve/||/<>/> BRÜKSEL LAHANASI ile/ve/||/<>/> LAHANA ile/ve/||/<>/> KARNABAHAR
(
)
- YABANSI/ACAYİP[Ar. < ACAİB] ile/ve/||/<> GARAYİP[Ar.] ile/ve/||/<> [Ar. < GARAİB]
( Sağduyuya, göreneğe, olağana aykırı, garip, tuhaf, yadırganan, yabansı. | Şaşırma anlatan bir söz. İLE Görülmemiş, şaşılacak şeyler, işitilmemiş olaylar. )
- YABLO AÇMAZI ile/ve/||/<> TANRILAR AÇMAZI
- YÂD ETME! ile/ve/||/<>/> FERYÂD ETME!
( Geçmişi. İLE/VE/||/<>/> Geleceğe.
Geçmişi yâd etme, geleceğe feryâd etme! )
- YADIRGAMAK ile/ve/değil/||/<>/< TANIMLAYAMAMAK
- YADIRGAMAK ile/ve/||/<> TUHAF KARŞILAMAK
- YADIRGAMAK ile/ve/ne yazık ki/||/<>/> "YARGILAMAK"
- YADIRGAMA(MA)K ile/ve/değil/||/<> YABANA ATMA(MA)K
- YADSIMA ile/ve/||/<> GÖZARDI ETME
- YAĞ DAMLASI DENEYİ ve/||/<> ELEKTRONUN YÜKÜNÜN ÖLÇÜLMESİ
( 1909 yılında yapılan bir deneyde, elektronun yükünün büyüklüğü ölçüldü. Robert A. Millikan[] 22 Mart 1868 - 19 Aralık 1953], ayrıca bu yükün en küçük birim yük olduğunu ve bu yükün kuantize olduğunu da ortaya koydu... )
- YAĞMUR ADAM ve/||/<>/> TEMPLE GRANDIN
( ... VE/||/<>/> Otizmin, bireyler ve toplum tarafından algısı, yorumlanışı, gösterilen yanlış tepkiler yerine yapıcı yaklaşımların farkını harika bir süreç ve anlatımla sunuyor. )
( Otizmli Bireylerle İlgili Çekilmiş 17 Film...
- Temple Grandin
- Barfi
- Mary&Max
- Yağmur Adam /Rain Man
- My Name is Khan
- Benim Adın Sam /I am Sam
- Snow Cake
- Ocean Heaven /Hai Yang Tian Tang
- Ben X
- The Black Balloon
- Campeones
- Adam
- Mozart be Balina / Mozart and the Whale
- Çok Gürültü ve Çok Yakın
- Sevgili John
- Silent Fall
- Molly )
- YAĞMUR ile/ve/değil/||/<>/< YAĞIŞ
- YAĞMURCUN ile/||/<> CILIBIT
( ... İLE/||/<> Büyük ve halkalı küçük yağmurcunlar. )
- YAKALAMA ile/ve/||/<> BELİRLEME
- YAKARIŞ ve/||/<>/> TÖVBE
- BOĞULMA:
YAKIN ile/ve/||/<> YAŞ/KURU ile/ve/||/<> ETKİN/EDİLGEN
( )
- YAKIN İLİŞKİ ve/||/<>/< "DÖRT MEVSİM" BOYUNCA GÖRMEK/YAŞAMAK
( İlişki/yakın ilişki, dört mevsim boyunca görmeden ol(uş)maz! )
- YAKIN İLİŞKİ ile/ve/||/<> YOĞUN İLİŞKİ
- YAKIN KAYBI ve/||/<>/> KAYIP KAYGISI
- YAKINDIĞIMIZ" ile/ve/değil/yerine/ne yazık ki/||/<>/< (")YAKINIMIZ(")
- YAKINLAŞMA ile/ve/||/<>/> BEKLENTİ > HÜSRAN ile/ve/||/<>/> ÖFKE
- YAKINLAŞMA ile/ve/||/<>/> UZAKLAŞMA GEREKSİNİMİ
- YAKINLAŞMAK ve/||/<> YALINLAŞMAK
- YAKINLIK:
SIKICI ile/ve/değil/||/<>/< BOĞUCU
( Kavuşmada[vuslatta], bıkma/sıkılma[gına] vardır. )
- YAKINLIK-UZAKLIK ile/ve/||/<> BAŞATLIK-ÇEKİNGENLİK
- YAKINMA ile/ve/değil/||/<>/> DÜŞ KIRIKLIĞI
- YAKINSAK MERCEK ile/||/<> IRAKSAK MERCEK
( Yakınsak toplar, ıraksak dağıtır )
( Formül: f>0 İLE f<0 )
- YAKINSAK SERİ ile/||/<> IRAKSAK SERİ
( Yakınsak seri sonlu limite gider, ıraksak seri sonsuza gider )
( Formül: lim S_n = L (yakınsak) İLE lim S_n = ∞ (ıraksak) )
- YAKINSAK ile/||/<> IRAKSAK
( Yakınsak limite gider, ıraksak sonsuza gider )
( Formül: Converge İLE diverge )
- YAKINSAMA ile/ve/||/<> YAKLAŞMA
- YAKIŞAN/YAKIŞMAYAN" ile/ve/değil/||/<>/< UYGUN DÜŞEN/DÜŞMEYEN
- YAKIŞMAMA ile/ve/değil/||/<>/< ALIŞMAMA
- YAKIŞTIRMAK" ile/ve/ne yazık ki/||/<>/> KARALAMAK
- YAKLAŞIK OLARAK ile/ve/||/<>/> SONSUZ İŞ/GÖREV
( Newton. İLE/VE/||/<>/> Kant. )
( QUAM PROXIME > INFINITE TASK )
- YAKLAŞIK/LIK ile/ve/değil/yerine/||/<>/< (YÜKSEK/DÜŞÜK) OLASILIK (İLE)
( [not] APPROXIMATE/LY vs./and/but/||/<>/< PROBABILITY
PROBABILITY instead of APPROXIMATE/LY )
- YAKLAŞIM ile/ve/||/<> TARZ
- YAKMAK ile/ve/değil/||/<> DAĞLAMAK
- YAKUT ile/||/<> ZÜMRÜT
( Kırmızı renkteki değerli taş. İLE/||/<> Yeşil renkteki değerli taş. )
(1996'dan beri)